Nieuws
Platformbijeenkomst 29-09-10: Geriotto & Geriatric Navigator: betere zorg voor ouderen met kanker
05-11-2010UTRECHT - De zorg voor mensen met kanker op hoge leeftijd is vaak extra gecompliceerd, omdat zorgverleners steeds vaker rekening moeten houden met bijkomende ziekten en het sociale omgeving van de patiënt. Dit vraagt om een multidisciplinaire benadering en zorg-op-maat. Stichting GeriOnNe heeft daarom het initiatief genomen om andere disciplines te betrekken door middel van teleconsultatie (project Geriotto) en ondersteunende webapplicaties (Geriatric Navigator).
Dr. Leo Jetten van adviesbureau RUPS verzorgde een toelichting op Geriotto, een project dat RUPS samen met het IKZ realiseert om geriatrische en oncologische expertise te bundelen via teleconsultatie en aanvullende webapplicaties. Doel is zorg-op-maat te bieden aan ouderen met kanker door middel van een multidisciplinair overleg op afstand. Bij de uitwerking van Geriotto wordt gebruik gemaakt van de kennis die eerder is opgedaan met OTTO (Opschaling Teleconsultatie en Telecollaboratie in de Oncologie). Deze werkwijze wordt inmiddels toegepast in veertig ziekenhuizen verspreid over Nederland.
Multidisciplinair overleg
Geriotto beoogt op een zelfde manier multidisciplinair overleg mogelijk te maken met behulp van teleconsultatie, zodat de kennis van monodisciplinaire, oncologische zorgverleners kan worden verrijkt met geriatrische expertise. Dit is van groot belang om bij bijvoorbeeld goede zorg te verlenen aan ouderen met kanker die daarnaast bijkomende ziekten onder de leden hebben (risico van comorbiditeit).
"Naast het verbeteren van samenwerking kan Geriotto ook een stimulans zijn voor de ontwikkeling van zorgpaden voor ouderen. We leveren niet alleen het gereedschap om het werk te vereenvoudigen, maar verzamelen ook gegevens voor het opstellen van objectieve criteria", aldus dr. Leo Jetten. De verwachting is dat Geriotto binnen een half jaar na introductie al tot tastbare verbetering van de zorg zal leiden.
Geriatric Navigator
Eén van de webapplicaties die binnen Geriotto ingezet gaat worden, is de Geriatric Navigator. Het is een instrument om informatie te verzamelen van de patiënt voor bespreking in het multidisciplinair overleg. De Geriatric Navigator is ontwikkeld door de Werkgroep Zorg van stichting GeriOnNe met medewerking van diverse disciplines, waaronder geriaters en oncologen. "Dit soort procesvernieuwing is van groot belang om geriatrische en oncologische expertise met elkaar te delen. Het moet uiteindelijk leiden tot een behandelplan met zorg-op-maat voor ouderen met kanker", aldus dr. Janny van den Eijnden, directeur van het IKZ.
De Geriatric Navigator is een beoordelingsinstrument op basis van een reeks gevalideerde screeningslijsten en -methoden. Deze kunnen naar keuze door de zorgverlener worden in- of uitgeschakeld. Na het invullen van de vragen verschijnt er direct een indicatief overzicht op het scherm die eventueel ook als PDF kan worden opgeslagen in het EPD. In de volgende ziekenhuizen gaat binnenkort een pilot van start met de Geriatric Navigator: Catharina-ziekenhuis Eindhoven, Atrium Heerlen, Spaarne Ziekenhuis Hoofddorp, TweeSteden Ziekenhuis Tilburg, Slingeland Ziekenhuis Doetinchem en Ziekenhuis St Jansdal in Harderwijk.
Proef in ziekenhuizen
De pilot zal in eerste instantie gericht zijn op de inclusie van chirurgische patiënten ouder dan 70 jaar met dikkedarmkanker én alle patiënten ouder dan 70 jaar met een tumor die de internist bezoeken. De proef bestaat uit een meting voorafgaand aan de behandeling, multidisciplinair overleg, inclusie en een evaluatie.
"Zorgverleners die met de Geriatric Navigator aan de slag willen, moeten wel voldoen aan een aantal randvoorwaarden. Op de eerste plaats is er natuurlijk toestemming nodig van het ziekenhuis", aldus dr. Janny van den Eijnden. Verder zijn nodig een nurse practitioner, ruimte voor het houden van een gesprek plus een computer met internetaansluiting. Voor scholing en helpdesk kan een beroep worden gedaan op Geriotto.
Behoefte zorgpaden
Geriater Huub Maas (TweeSteden Ziekenhuis) gaf aansluitend een toelichting op de screeningsinstrumenten die in de Geriatric Navigator zijn opgenomen. Daarbij wordt het principe van keuzevrijheid gehanteerd: de zorgverlener bepaalt zelf welke lijst wordt gebruikt. Bijvoorbeeld alleen de screeningslijst(en) die reeds in een zorgpad zijn opgenomen. "Eenmaal afgenomen is de uitslag in beginsel beschikbaar voor alle betrokken afdelingen. Het voordeel daarvan is dat dubbele metingen worden voorkomen", aldus Huub Maas.
Daarna ging hij in op de vraag wat wel of juist niet mogelijk is met zorgpaden? Volgens Huub Maas zijn zorgpaden nuttig wanneer sprake is van een specialistische zorgvraag, een hoge organisatorische complexiteit en bij noodzaak tot afstemming tussen diverse disciplines. Het uiteindelijke doel is verbeteren van kwaliteit van zorg, het verhogen van de patiëntveiligheid en - tevredenheid en het optimaliseren van het medicijngebruik.
Meerwaarde zorgpaden
Een belangrijke afweging bij het toepassen van zorgpaden blijft de geboekte meerwaarde. Daarbij kan gedacht worden aan criteria als minder complicaties, betere documentatie en communicatie en geen al te grote toename van ziekenhuiskosten. "Maar ook een verschuiving naar de thuiszorg mag zeker niet uit het oog worden verloren", aldus Huub Maas.
Een deelnemer in de zaal vroeg zich af of inclusie van ouderen vanuit geriatrisch oogpunt zinvol is? Huub Maas antwoordde met een volmondig 'ja'. "Screening is essentieel en relevant als het gaat om kwaliteit van leven, pijn, delier en frailty. De vraag is alleen welk lijst het meest geschikt is. Je kunt je ook afvragen of we niet op zoek zijn naar de heilige graal? Honderd procent zekerheid zullen we nooit bereiken. Maar het is zeker geen flipperkast; eerder een geschakeerd kralenspel."
Demonstratie
Maruscha de Vries (coördinator Ouderen en Kanker bij het IKZ, lid van de Werkgroep Zorg van GeriOnNe) gaf een korte demonstratie over het gebruik van de Geriatric Navigator. Het gebruik van dit instrument binnen een oncologische setting vergt circa 30 minuten tijd. In de zaal rees enige twijfel over de betrouwbaarheid. Huub Maas kon zich deze vraag wel voorstellen, maar repliceerde:
"De Geriatric Navigator maakt gebruik van gevalideerde screeningslijsten. Ook is er rekening gehouden met meerdere domeinen en disciplines. De vraag is: moeten we naar steeds meer multidiscipliniteit en digitalisering? Ik stel vast dat de Geriatric Navigator een snelle, laagdrempelig methode is om de zorg aan ouderen met kanker te verbeteren. Er zit ook geen copyright op: iedereen mag er straks gebruik van maken. De Geriatric Navigator zal zich in de praktijk moeten bewijzen. Maar we hebben goede hoop dat dit goed zal gaan."
Presentatie Huub Maas: Behoefte aan zorgpaden en aangepaste richtlijnen voor ouderen en kanker
Naar boven